Od 1 stycznia 2024 r. obowiązują nowe przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych regulujące warunki przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego, które wprowadziła ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym.

Tym samym od 1 stycznia 2024 r. obowiązuje świadczenie pielęgnacyjne w dwóch wariantach:

• osoby, które nabyły prawo do świadczenia pielęgnacyjnego do 31 grudnia 2023 r.  mają możliwość wybrania, czy chcą pozostać na "starych" zasadach czy ubiegać się o świadczenie pielęgnacyjne na "nowych" zasadach,

• osoby ubiegające się o świadczenie pielęgnacyjne od 1 stycznia 2024 r.  nie mają możliwości wyboru – obowiązują ich wyłącznie "nowe" zasady (nie dotyczy to opiekunów, którzy kontynuują pobieranie świadczenia pielęgnacyjnego rozpoczętego przed 1 stycznia 2024 r. w związku z wygaśnięciem orzeczenia).

- jeżeli sprawują opiekę nad osobą w wieku do ukończenia 18. roku życia legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji (takie orzeczenie zawiera informację w punktach 7 i 8 o treści: "wymaga").

Jedną z najważniejszych zmian jest możliwość łączenia aktywności zawodowej, bez żadnych ograniczeń z pobieraniem świadczenia pielęgnacyjnego. Oznacza to, że świadczenie pielęgnacyjne przysługuje rodzicom lub innym ww. kategoriom opiekunów opiekującym się dziećmi z niepełnosprawnościami w wieku do ukończenia 18. roku życia, bez jakiegokolwiek ograniczeń lub limitów w zakresie podejmowania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Ponadto świadczenie pielęgnacyjne przysługuje również w sytuacji gdy opiekun dziecka w wieku do ukończenia 18. roku życia ma ustalone prawo do własnej emerytury lub renty lub innego świadczenia emerytalno-rentowego.

Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje w wysokości 3386 zł miesięcznie. 

Kwota świadczenia pielęgnacyjnego podlega corocznej waloryzacji od dnia 1 stycznia. 

Kwotę świadczenia pielęgnacyjnego przysługującą za niepełny miesiąc ustala się, dzieląc kwotę świadczenia przez liczbę wszystkich dni kalendarzowych w tym miesiącu, a otrzymaną kwotę mnoży się przez liczbę dni kalendarzowych, za które świadczenie przysługuje. Kwotę świadczenia przysługującą za niepełny miesiąc zaokrągla się do 10 groszy w górę.

W przypadku śmierci osoby wymagającej opieki, osoba sprawująca opiekę zachowuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego do ostatniego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpił zgon osoby wymagającej opieki.

Ponadto:
- matce albo ojcu,
- innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, a także małżonkom,
- opiekunowi faktycznemu dziecka,
- rodzinie zastępczej,
- osobie prowadzącej rodzinny dom dziecka
sprawującym opiekę nad więcej niż jedną osobą w wieku do ukończenia 18. roku życia legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, wysokość świadczenia pielęgnacyjnego podwyższa się o 100% na drugą i każdą kolejną osobę, nad którą sprawowana jest opieka. Warunkiem jest złożenie wniosku przez opiekuna o podwyższenie świadczenia pielęgnacyjnego (nie dotyczy to dyrektora placówki opiekuńczo-wychowawczej, dyrektora regionalnej placówki opiekuńczo-terapeutycznej oraz dyrektora interwencyjnego ośrodka preadopcyjnego).

Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli:
1) osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów;
2) osoba wymagająca opieki została umieszczona lub przebywa w domu pomocy społecznej, zakładzie opiekuńczo-leczniczym, zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym, placówce zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku, o której mowa w przepisach o pomocy społecznej, zakładzie karnym, zakładzie poprawczym, areszcie śledczym albo schronisku dla nieletnich;
3) osoba wymagająca opieki jest uprawniona za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej;
4) na osobę wymagającą opieki inna osoba jest uprawniona za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej;
5) na osobę wymagającą opieki jest ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego lub prawo do zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów.

WARUNKI OBOWIĄZUJĄCE PRZY USTALANIU PRAWA DO ŚWIADCZENIA PIELĘGNACYJNEGO NA "STARYCH" ZASADACH

Osoby, które nabyły prawo do świadczenia pielęgnacyjnego do 31 grudnia 2023r.:

• w dalszym ciągu mogą korzystać ze świadczenia pielęgnacyjnego na dotychczasowych zasadach,

• mogą pobierać świadczenie pielęgnacyjne, pomimo ukończenia przez osobę niepełnosprawną 18. roku życia,

natomiast nie mogą:

• podjąć zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,

• kontynuować pobierania świadczenia pielęgnacyjnego, jeżeli pełnoletnia osoba z niepełnosprawnością ubiega się o świadczenie wspierające,

• pobierać świadczenie pielęgnacyjne na więcej niż jedną osobę z niepełnosprawnością,

• pobierać emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym lub świadczenia pieniężnego przyznanego na zasadach określonych w ustawie z dnia 8 lutego 2023 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym członkom rodziny funkcjonariuszy lub żołnierzy zawodowych, których śmierć nastąpiła w związku ze służbą albo podjęciem poza służbą czynności ratowania życia lub zdrowia ludzkiego albo mienia.

Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje w wysokości 3386 zł miesięcznie.

Kwota świadczenia pielęgnacyjnego podlega corocznej waloryzacji od dnia 1 stycznia.

Kwotę świadczenia pielęgnacyjnego przysługującą za niepełny miesiąc ustala się, dzieląc kwotę świadczenia przez liczbę wszystkich dni kalendarzowych w tym miesiącu, a otrzymaną kwotę mnoży się przez liczbę dni kalendarzowych, za które świadczenie przysługuje. Kwotę świadczenia przysługującą za niepełny miesiąc zaokrągla się do 10 groszy w górę.

Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli:
1) osoba sprawująca opiekę:
a) ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym, lub świadczenia pieniężnego przyznanego na zasadach określonych w ustawie z dnia 8 lutego 2023 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym członkom rodziny funkcjonariuszy lub żołnierzy zawodowych, których śmierć nastąpiła w związku ze służbą albo podjęciem poza służbą czynności ratowania życia lub zdrowia ludzkiego albo mienia,
b) ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów;
2) osoba wymagająca opieki:
a) pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności,
b) została umieszczona w rodzinie zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej spokrewnionej, rodzinnym domu dziecka albo, w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, w placówce zapewniającej całodobową opiekę, w tym w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym, z wyjątkiem podmiotu wykonującego działalność leczniczą, i korzysta w niej z całodobowej opieki przez więcej niż 5 dni w tygodniu;
3) na osobę wymagającą opieki inna osoba ma ustalone prawo do wcześniejszej emerytury;
4) na osobę wymagającą opieki jest ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10, prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego lub prawo do zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów;
5) na osobę wymagającą opieki inna osoba jest uprawniona za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.

Ponadto świadczenie pielęgnacyjne na "starych" zasadach nie przysługuje jeżeli osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do świadczenia wspierającego.

W przypadku śmierci osoby wymagającej opieki, osoba pobierająca świadczenie na "starych" zasadach zachowuje, do ostatniego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpił zgon osoby wymagającej opieki, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, chyba że zgon osoby wymagającej opieki nastąpił przed dniem 1 stycznia 2024 r.

WAŻNE!

Osoby, które aktualnie pobierają świadczenie pielęgnacyjne na "starych" zasadach na dzieci do ukończenia 18. roku życia, muszą samodzielnie podjąć decyzję, które świadczenie pielęgnacyjne wybierają. Mogą dalej bez przeszkód pobierać świadczenie na “starych” zasadach, albo w przypadku, gdy będą chciały łączyć opiekę nad chorym dzieckiem z pracą zawodową lub pobierać świadczenie na więcej niż jedno dziecko, muszą zgłosić taką informację do Biura Świadczeń Rodzinnych w Kaliszu. Konieczne jest wtedy złożenie rezygnacji z pobierania świadczenia na "starych" zasadach i złożenie wniosku o świadczenie na "nowych" zasadach. Brak złożenia rezygnacji skutkować będzie kontynuacją wypłaty świadczeń na "starych" zasadach (czyli bez możliwości podejmowania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej). Osoby, które złożą rezygnację z wypłaty świadczenia na "starych" zasadach nie będą mogły ponownie do niego powrócić.

Ustawa o świadczeniu wspierającym, która weszła w życie 1 stycznia 2024 r., wprowadziła ważne zasady mające wpływ na prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, a mianowicie:

Informacja dotycząca przetwarzania danych osobowych:
Administrator danych osobowych.
Administratorem danych osobowych przetwarzanych w toku prowadzonego postępowania administracyjnego jest Prezydent Miasta Kalisza. Z administratorem można kontaktować się:
- listownie: 62-800 Kalisz, Główny Rynek 20,
- telefonicznie: +48 62 / 765 43 00,
- e-mailowo: umkalisz@um.kalisz.pl.
Inspektor ochrony danych.
Administrator wyznaczył Inspektora Ochrony Danych (IOD). Z Inspektorem można się kontaktować:
- listownie: Główny Rynek 20 62-800 Kalisz,
- telefonicznie: +48 62 / 765 43 56,
- e-mailowo: iod@um.kalisz.pl.
Cele i podstawy przetwarzania.
Dane osobowe przetwarzane będą w celu przeprowadzenia postępowania administracyjnego (załatwienia sprawy). Podstawą prawną ich przetwarzania jest art. 6 ust. 1 lit. c) RODO zgodnie z którym przetwarzanie jest niezbędne do wypełnienia obowiązku prawnego ciążącego na administratorze wynikającego z przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego w związku z ustawą z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych.
Odbiorcy danych osobowych.
Odbiorcami danych mogą być tylko osoby (podmioty) uprawnione do ich otrzymania na podstawie przepisów prawa. Dane mogą być również udostępnione firmie SYGNITY S. A. z siedzibą w Warszawie przy ul. Postępu 17b świadczącej usługi asysty technicznej i konserwacji oprogramowania do obsługi świadczeń z którego korzysta Administrator przy realizacji zadania oraz firmie Logotec Enterprise S.A. mającej siedzibę we Wrocławiu przy ul. Aleksandra Ostrowskiego 7, świadczącej usługi wsparcia technicznego wykorzystywanego przez administratora Systemu Zarządzania Obiegiem Dokumentów DDM 9000 Web Edition w zakresie jakim jest to niezbędne do zapewnienia właściwego funkcjonowania tego systemu.
Przechowywanie danych.
Dane osobowe przechowywane będą do momentu prawomocnego zakończenia prowadzonego postępowania administracyjnego w sprawie, a następnie przez czas wynikający z przepisów ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach i wydanych na jej podstawie przepisów wykonawczych – po 10 latach przechowywania w archiwum zakładowym dokumentacja podlega ekspertyzie archiwalnej przeprowadzonej przez archiwum państwowe pod kątem zasadności jej dalszego przechowywania.
Prawa osób, których dane dotyczą.
W związku z przetwarzaniem przez Prezydenta Miasta Kalisza danych przysługuje Państwu:
- prawo dostępu do swoich danych oraz otrzymania ich kopii;
- prawo do sprostowania (poprawiania) swoich danych jeżeli są nieprawidłowe oraz ich uzupełnienia;
- prawo do ograniczenia przetwarzania danych;
- prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych;
- prawo do cofnięcia w dowolnym momencie zgody na przetwarzanie bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania, którego dokonano na podstawie zgody przed jej cofnięciem oraz usunięcia tych danych;
- prawo do wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (ul. Stanisława Moniuszki 1a, 00 -014 Warszawa).
Szczegółowych informacji na temat przysługujących praw i możliwości skorzystania z nich udziela Inspektor ochrony danych.
Źródło pochodzenia danych.
Źródłem pozyskania danych innych osób niż wnioskodawca jest zgodnie z przepisami ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych wnioskodawca. Źródłem pozyskania danych mogą być również centralne rejestry do których ma dostęp Administrator na podstawie obowiązujących przepisów prawa w związku z realizacją zadania.
Informacja o wymogu podania danych.
Podanie danych osobowych jest wymogiem ustawowym. Konsekwencją ich niepodania będzie brak możliwości przeprowadzenia postępowania administracyjnego i załatwienia sprawy. Dane nie będą przetwarzane w sposób zautomatyzowany oraz nie będą wykorzystywane do profilowania.